Katrien Levrie
En toen was er chaos. Het genre van de capita in Byzantium

Het is alom geweten dat de Byzantijnse cultuur veel belang hechtte aan het bewaren van de traditie. In dit opzicht kan men onder andere vaststellen dat de Byzantijnse literatuur zich karakteriseert door een drang naar compilatie. Tijdens deze lezing zal ik me buigen over een specifiek compilatiegenre, met name dat van de capita of κεφάλαια. In de Byzantijnse periode werden verschillende theologische werken gepresenteerd en gestructureerd in de vorm van capitacollecties, verzamelingen van korte paragrafen. Het aantal capita kon sterk variëren, maar over het algemeen compileerden de auteurs een groot aantal capita, meestal honderd (of een veelvoud van honderd). Zo'n collectie van honderd capita werd centuria of ἑκατοντάς genoemd. Opmerkelijk is echter dat deze capita vaak geen duidelijke onderlinge link vertonen. Elk caput vormt een eenheid an sich waarover gemediteerd kan worden. Het genre van de capita floreerde in het monastieke milieu waar capitacollecties als doel hadden om reflectie en ascese te stimuleren bij de monniken.